![\"\"](\"https:\/\/parapiskolograhmankeskin.com\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/evrimagaci.org_public_content_media_6c6e05bddf018b6943528d4e5e845901-300x169.jpg\")
<\/p>\n<\/p>\n
Ayn\u0131 anda iki farkl\u0131 yerde bulunma<\/strong>;\u00a0Atom, bizzat maddenin temeli iken, maddenin \u00f6zellikleri ile uyu\u015fmayan, fizi\u011fin kal\u0131plar\u0131na s\u0131\u011fmayan \u00f6zellikler sergiliyor.<\/strong>\u00a0\u015eimdi\u00a0kuantum<\/strong>\u00a0d\u00fcnyas\u0131nda k\u0131sa bir gezinti yaparak, elektronun farkl\u0131 yap\u0131lar\u0131na, g\u00f6zlemleyenin bak\u0131\u015f\u0131na g\u00f6re nas\u0131l var veya yok oldu\u011funa yahut bir\u00e7ok yerde nas\u0131l g\u00f6zlemlendi\u011fine dair bulu\u015flara g\u00f6z atal\u0131m. Ayr\u0131ca elektronlar\u0131n \u0131\u015f\u0131k h\u0131z\u0131ndan daha \u00f6te bir ileti\u015fimle birbirlerinin hareketinden haberdar olmas\u0131n\u0131, birbirleri ile uyumlu hareketlerini ve atom taneciklerinin insan d\u00fc\u015f\u00fcncesinden nas\u0131l etkilendi\u011fini anlamaya \u00e7al\u0131\u015fal\u0131m.<\/p>\n Bir elektronu kapal\u0131 bir televizyon ekran\u0131na y\u00f6neltirseniz, k\u00fc\u00e7\u00fck \u0131\u015f\u0131k noktas\u0131 elde edersiniz. Bu onun par\u00e7ac\u0131k \u00f6zelli\u011fidir. Ayn\u0131 zamanda enerji bulutu olarak uzayda da\u011f\u0131lan bir dalga gibidir.\u00a0Deney neticeleri bir elektronun, iki deli\u011fi olan bir engelin, her iki deli\u011finden de ayn\u0131 anda ge\u00e7ebildi\u011fini g\u00f6stermektedir<\/strong>. Aynen dalgalar\u0131n birbirleriyle giri\u015fim yapmas\u0131 gibi, elektronlar da iki deli\u011fi olan engelden ge\u00e7erken, engelin arkas\u0131na yerle\u015ftirilen ekranda giri\u015fim desenleri meydana getirir. Her \u015feyi maddenin dar kal\u0131plar\u0131 i\u00e7inde a\u00e7\u0131klamaya al\u0131\u015fm\u0131\u015f zihinler, elektronun bu iki \u00f6zelli\u011fini a\u00e7\u0131klamakta zorlan\u0131yor. Acaba elektronun ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 farkl\u0131 bir d\u00fcnya daha m\u0131 var?<\/p>\n Kuantum teorisine g\u00f6re<\/strong>\u00a0bir tanecik hem bir yerde, hem bir b\u00f6lge i\u00e7inde her yerde olabiliyor.\u00a0Bir tanecik hem bir yerde hem ba\u015fka yerlerde nas\u0131l olabilir<\/strong>? Atomun d\u00fcnyas\u0131 Kuantum teorisi ile a\u00e7\u0131klanmaktad\u0131r.\u00a0Kuantum<\/strong>\u00a0asl\u0131nda ba\u015fka bir uzay ve d\u00fcnyan\u0131n ke\u015ffedilmi\u015f olmas\u0131d\u0131r. Atom taneciklerinin ayn\u0131 anda bir\u00e7ok yerde bulunmas\u0131 ile meleklerin ayn\u0131 anda bir\u00e7ok yerde bulunmas\u0131 aras\u0131nda bir fark var m\u0131? \u0130nsan\u0131n temeli olan atom taneciklerinde bu \u00f6zellik varsa, insan\u0131n da bu \u00f6zelli\u011fi g\u00f6stermesi m\u00fcmk\u00fcn m\u00fcd\u00fcr?<\/p>\n Elektronun hareketleri ile ilgili fizik\u00e7i Gerard\u2019t Hooft\u2019un dedikleri ne kadar \u015fa\u015f\u0131rt\u0131c\u0131d\u0131r: \u201cAncak elektronlar i\u00e7in durum tamamen farkl\u0131. Onlar\u0131n davran\u0131\u015f\u0131 bir s\u0131r perdesi arkas\u0131nda saklanm\u0131\u015f gibidir.\u00a0\u00d6yle g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor ki, elektronlar ayn\u0131 \u00e2nda de\u011fi\u015fik yerlerde bulunabiliyorlar<\/strong><\/em>. Elektronlar sanki bulut gibi, dalga gibi davran\u0131yorlar. Bu hi\u00e7 de ihmal edilecek bir \u015fey de\u011fil. Yeterince hassas deneyler yap\u0131l\u0131rsa, tek bir elektronun, birbirlerinden olduk\u00e7a uzak y\u00f6r\u00fcngeler \u00fczerinde ayn\u0131 \u00e2nda hareket ediyormu\u015f gibi davrand\u0131\u011f\u0131 g\u00f6sterilebilir.\u201d<\/p>\n Max Planck (1858\u20131947) 1900\u2019de \u2018Siyah Cisim I\u015f\u0131mas\u0131<\/strong>\u2018 \u00fczerine \u00e7al\u0131\u015f\u0131yordu. Bu esnada \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131n \u2018kuantum<\/strong>\u2018 dedi\u011fi enerji paket\u00e7iklerinden olu\u015ftu\u011funu ke\u015ffetti. Kuantum d\u00f6nemi b\u00f6ylece ba\u015flam\u0131\u015f oluyordu. Danimarkal\u0131 fizik\u00e7i\u00a0Niels Bohr<\/strong>\u00a0elektronun hareketiyle ilgileniyordu. Elektronun acayip davran\u0131\u015flar\u0131 kar\u015f\u0131s\u0131nda de Broglie elektrona dalga demeye ba\u015flad\u0131.\u00a0Erwin Schr\u00f6dinger<\/strong>\u00a01926\u2019da, de\u00a0Broglie<\/strong>\u00a0dalga teorisini matematik\u00ee denklemlere d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrd\u00fc.<\/p>\n Ula\u015f\u0131lan neticeler hayli \u015fa\u015f\u0131rt\u0131c\u0131 oldu. Elektronlar\u0131n bilinen\u00a0fizik yasalar\u0131<\/strong>\u00a0ile \u00e7eli\u015fen neticeler ortaya koymas\u0131 kar\u015f\u0131s\u0131nda herkes \u015fa\u015fk\u0131nl\u0131k i\u00e7indeydi. Hesaplar ve g\u00f6zlemler, di\u011fer b\u00fct\u00fcn k\u00fc\u00e7\u00fck cisimlerin de benzer davran\u0131\u015flar sergiledi\u011fini g\u00f6steriyordu. S\u0131ra elektronlar\u0131n konumlar\u0131n\u0131n ara\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131na gelince, elektron orada da \u015fa\u015f\u0131rt\u0131c\u0131 ve al\u0131\u015f\u0131lmam\u0131\u015f \u00f6zellikleriyle kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131kt\u0131. Elektron ayn\u0131 anda iki farkl\u0131 konumda bulunabiliyordu. Kafalar iyice kar\u0131\u015fm\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n \u0130lerleyen y\u0131llarda hassas deneyler yap\u0131ld\u0131. Elektronlar birbirlerinden olduk\u00e7a uzak y\u00f6r\u00fcngeler \u00fczerinde ayn\u0131 anda hareket ediyormu\u015f gibi davran\u0131yordu.\u00a0Atom tanecikleri ayn\u0131 anda \u2018farkl\u0131\u2019 yerlerde g\u00f6zlenebiliyordu<\/strong>. Bu durum, Kuantum d\u00fcnyas\u0131nda farkl\u0131 ger\u00e7eklikler bulundu\u011funu g\u00f6steriyordu. Bu g\u00f6zlem ve bulu\u015flarla maddeci bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131lar\u0131 de\u011fi\u015fmeye ba\u015fl\u0131yor, metafizik eksenli yeni fizik anlay\u0131\u015f\u0131 yerle\u015fiyordu.<\/p>\n Kuantumla ilgili ke\u015fifler geni\u015fledik\u00e7e farkl\u0131 bir d\u00fcnyan\u0131n e\u015fi\u011finde bulundu\u011fumuz daha iyi anla\u015f\u0131l\u0131yordu. Mesela atom taneciklerinin yer ald\u0131\u011f\u0131 d\u00fcnyan\u0131n g\u00f6zlemciyle \u015fekillendi\u011fi, anla\u015f\u0131lmas\u0131 daha ilgin\u00e7 bir manzara ortaya koydu. Yayg\u0131n g\u00f6r\u00fc\u015fe g\u00f6re (Kopenhag yakla\u015f\u0131m\u0131<\/strong>), zerrelerin d\u00fcnyas\u0131nda g\u00f6zlemci ile g\u00f6zlenenin net ayr\u0131m\u0131 yap\u0131lmamakta, g\u00f6zlemcinin olay\u0131n gidi\u015fat\u0131n\u0131 belirleyen taraf oldu\u011fu kabul edilmektedir.<\/p>\n Madde-zihin ba\u011flant\u0131s\u0131n\u0131n ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131 ile<\/strong>\u00a0insan\u0131n varl\u0131\u011f\u0131 etkileme \u00f6zelli\u011fi anla\u015f\u0131ld\u0131. Bu, insan\u0131n k\u00e2inat i\u00e7indeki konumunu daha iyi anlamas\u0131na f\u0131rsat veriyordu. K\u00e2inat fabrikas\u0131 hayat meyvesi i\u00e7in d\u00fczenlenmi\u015fse, hayat a\u011fac\u0131n\u0131n da en \u00fcst meyvesi insand\u0131. Ba\u015f\u0131na \u015fuur tak\u0131lan insan, bir kitap gibi tanzim edilen k\u00e2inat\u0131 okuyacak ve hem kendisinin hem de k\u00e2inat\u0131n s\u0131rlar\u0131n\u0131 bir bir \u00e7\u00f6zerek, insana bu konumu ve yetkiyi vereni tan\u0131d\u0131\u011f\u0131 kadar, insanlardan ne istedi\u011fini de \u00f6\u011frenmeye \u00e7al\u0131\u015facakt\u0131.<\/p>\n Kuantum fizi\u011fi<\/strong>, neden \u00e7a\u011fda\u015f bilimin en \u00f6nemli geli\u015fmelerinden birisi olarak kabul edilir? K\u00e2inat\u0131n, kuantumdan \u00f6nce \u2018ba\u015flang\u0131\u00e7 \u015fartlar\u0131 bilindi\u011finde<\/strong>\u2018 b\u00fct\u00fcn gelece\u011fi hesap edilebilen bir makine gibi \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 kabul ediliyordu. Par\u00e7ac\u0131klar\u0131n ayn\u0131 anda birka\u00e7 \u015fekilde ve yerde bulundu\u011fu, \u0131\u015f\u0131k h\u0131z\u0131ndan daha y\u00fcksek h\u0131zlarla haberle\u015ftikleri yeni bir d\u00fcnyan\u0131n ke\u015ffiydi.<\/p>\n Kuantum fizik\u00e7ileri, kuantum olarak ifade edilen ger\u00e7ekliklerin kavranmas\u0131 i\u00e7in daha y\u00fcksek bir zeka seviyesi ve anlay\u0131\u015f\u0131n\u0131n gerekti\u011fini s\u00f6ylerler. Bristol \u00dcniversitesi fizik b\u00f6l\u00fcm\u00fcnden\u00a0Robert Gilmore<\/strong>\u2018un,\u00a0Alis Kuantum Diyar\u0131nda<\/strong>\u00a0adl\u0131 eserinin \u00f6ns\u00f6z\u00fcnde \u015fu s\u00f6zlere yer verilir: \u201cYirminci y\u00fczy\u0131l\u0131n ilk yar\u0131s\u0131nda evren anlay\u0131\u015f\u0131m\u0131z t\u00fcm\u00fcyle alt \u00fcst oldu. Eski klasik fizik kuramlar\u0131n\u0131n yerini, d\u00fcnyaya bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131m\u0131z\u0131 de\u011fi\u015ftiren kuantum mekani\u011fi ald\u0131.\u00a0Kuantum mekani\u011fi<\/strong>, yaln\u0131z eski Newton\u2019cu mekani\u011fin ortaya att\u0131\u011f\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnceleri de\u011fil, sa\u011fduyumuzla da pek \u00e7ok a\u00e7\u0131dan uyu\u015fmazl\u0131k i\u00e7indedir. Yine de bu kuramlar\u0131n en \u015fa\u015f\u0131rt\u0131c\u0131 yan\u0131, fizik\u00ee sistemlerin g\u00f6zlenen davran\u0131\u015f\u0131n\u0131 \u00f6nceden haber vermedeki ola\u011fan\u00fcst\u00fc ba\u015far\u0131s\u0131d\u0131r. Kuantum mekani\u011finin bize sa\u00e7ma geldi\u011fi anlar olabilir. Fakat tabiatta izlenen yol budur. Biz de buna uymak zorunday\u0131z.\u201d<\/p>\n Kuantum mekani\u011fi ile ilgili \u00f6\u011frencilere verdi\u011fi bir konferansta, \u015fu espriyi yapar: \u201cKuantumu anlamak ger\u00e7ekten zor. Ancak ger\u00e7ekte bu zorluk psikolojik. Kendinize s\u00fcrekli \u2018Ama bu nas\u0131l olabilir?\u2019 diye sorman\u0131z\u0131n meydana getirdi\u011fi s\u0131k\u0131nt\u0131dan kaynaklan\u0131r. Sordu\u011funuz her soru, onu anla\u015f\u0131lm\u0131\u015f bir \u015feyler cinsinden g\u00f6rmek arzusunun d\u0131\u015fa vurumudur. Onu al\u0131\u015f\u0131lm\u0131\u015f bir \u015feye benzeterek a\u00e7\u0131klayacak de\u011filim. Yaln\u0131zca a\u00e7\u0131klayaca\u011f\u0131m<\/strong><\/em>.\u201d<\/p>\n Feymann\u2019\u0131n da belirtti\u011fi gibi kuantumdaki ger\u00e7ekliklerin fizik \u00e2lemde kar\u015f\u0131l\u0131klar\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131ndan anlama zorlu\u011fu \u00e7ekmekteyiz. T\u0131pk\u0131 Peygamberimiz (sallallah\u00fc aleyhi ve sellem) Cennet\u2019i anlat\u0131rken; \u201cNe g\u00f6z g\u00f6rm\u00fc\u015f ne kulak i\u015fitmi\u015f ve ne de insan kalbinin hat\u0131r\u0131na gelmi\u015f<\/strong><\/em>\u201d demesi gibi. Cennet gibi gayb\u0131, g\u00f6rmedi\u011fimiz d\u00fcnyalar\u0131 kavramakta zorlanmam\u0131z\u0131n sebebi; oradaki h\u00e2dise ve varl\u0131klar\u0131n burada benzer ve kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n bulunmamas\u0131d\u0131r.<\/p>\n Ayn\u0131 Anda iki\u00a0Farkl\u0131 Yerde Bulunma \u2013 Madde \u2013 G\u00f6zlemci m\u00fcnasebeti<\/p>\n Bohr<\/strong>, atomalt\u0131 par\u00e7ac\u0131klar\u0131n sadece bir g\u00f6zlemci taraf\u0131ndan izlendi\u011finde meydana \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yler. Bohr\u2019un belki de en enteresan ke\u015ffi \u015fuydu: Ba\u011f\u0131ms\u0131z g\u00f6r\u00fcnen atomalt\u0131 par\u00e7ac\u0131klar\u0131 birbirleri ile kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 ba\u011flant\u0131 i\u00e7inde bulunuyor.\u00a0Einstein<\/strong>\u00a0bu d\u00fc\u015f\u00fcncelerinden dolay\u0131 Bohr\u2019a kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kt\u0131. Bohr itirazlara ald\u0131rmad\u0131. Bohr\u2019a g\u00f6re Einstein yan\u0131lg\u0131 i\u00e7erisindeydi. \u0130kiz par\u00e7ac\u0131klar\u0131n birbirinden ayr\u0131 \u2018nesneler\u2019 oldu\u011fu d\u00fc\u015f\u00fcncesi Einstein\u2019in yan\u0131lg\u0131s\u0131yd\u0131. Oysa bunlar, b\u00f6l\u00fcnmez bir sistemin par\u00e7alar\u0131yd\u0131 ve bunlar\u0131 ba\u015fka t\u00fcrl\u00fc d\u00fc\u015f\u00fcnmek anlams\u0131zd\u0131.<\/p>\n EPR<\/strong>\u00a0(Einsten<\/strong>,\u00a0Podolsky<\/strong>\u00a0ve\u00a0Rosen<\/strong>)\u00a0paradoksu<\/strong>na g\u00f6re e\u011fer iki foton belli bir mesafede ayn\u0131 polarizasyon a\u00e7\u0131s\u0131n\u0131 veriyorsa, aralar\u0131nda \u0131\u015f\u0131k h\u0131z\u0131ndan daha h\u0131zl\u0131 bir ileti\u015fim olmas\u0131 gerekir. Bu nas\u0131l m\u00fcmk\u00fcn olabiliyor? I\u015f\u0131k h\u0131z\u0131ndan daha \u00f6te ve daha h\u0131zl\u0131 bir ileti\u015fim mi vard\u0131? Bohr h\u00e2diseye \u015f\u00f6yle bir izah getirdi: Atomalt\u0131 par\u00e7ac\u0131klar, sadece g\u00f6zlendikleri s\u00fcrece vard\u0131rlar. Bunlar ba\u011f\u0131ms\u0131z \u015feyler de\u011fil, g\u00f6r\u00fcnmez bir sistemin par\u00e7alar\u0131d\u0131rlar. Atomalt\u0131 par\u00e7ac\u0131klar g\u00f6zlemlenmedikleri s\u00fcrece var olmuyorsa, \u2018ba\u011f\u0131ms\u0131z nesneler\u2019 olarak d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclemezler.<\/p>\n Bohm<\/strong>. Bohm\u2019un \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 elektronun s\u0131rlar\u0131n\u0131 ayd\u0131nlatmada \u00f6nemli katk\u0131lar sa\u011flad\u0131. Bohm, elektronun fizi\u011fin dar kal\u0131plar\u0131na s\u0131\u011fmayan \u00f6zellikleri \u00fczerine kafa yoruyordu. Bohm\u2019un sezgileri g\u00fc\u00e7l\u00fcyd\u00fc: Elektronlar\u0131n, \u015fimdiye kadar g\u00f6z ard\u0131 edilen metafizik ger\u00e7eklere, fiziken kavranmayan garip \u00f6zelliklere kap\u0131 aralad\u0131\u011f\u0131n\u0131 fark etti.\u00a0Bohm<\/strong>, gen\u00e7 bir fizik\u00e7i oldu\u011fu y\u0131llarda Bohr\u2019un izinden gidiyordu. Ama ne var ki, konuya daha farkl\u0131 pencereden bakma zaman\u0131 gelmi\u015fti.<\/p>\n Olaya maddenin ve klasik fizi\u011fin dar kal\u0131plar\u0131 ile de\u011fil, fizik \u00f6tesi ger\u00e7ekliklerin geni\u015f g\u00f6zl\u00fc\u011f\u00fc ile bakma gere\u011fi \u00fczerinde durdu. Bohm, daha \u00f6nce g\u00fcndeme gelen fakat Bohr ve onu takip edenlerce \u00f6nem verilmeyen taneciklerin \u2018kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 ba\u011flant\u0131<\/strong>\u2018 konusunun \u00f6nemini kavram\u0131\u015ft\u0131. 1947\u2019de\u00a0Princeton \u00dcniversitesi<\/strong>\u2018nde metal elektronlar\u0131 \u00fczerindeki \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 derinle\u015ftirdi\u011finde, elektronlar\u0131n tesad\u00fcf\u00ee gibi g\u00f6r\u00fcnen ferdi davran\u0131\u015flar\u0131n\u0131n bile son derece \u00f6rg\u00fctl\u00fc, d\u00fczenli etkiler ortaya koymakta oldu\u011funu fark etti. Elektronlar\u0131n davran\u0131\u015f\u0131 ferdi ve di\u011ferlerinden ba\u011f\u0131ms\u0131z de\u011fildi. Elektronlar, di\u011ferleri ile uyumlu ve birlikte hareketler sergilemekteydi. Acaba elektronlar canl\u0131 varl\u0131klar m\u0131yd\u0131?<\/p>\n Bohm<\/strong>, g\u00f6zlemlerinden ve bulu\u015flar\u0131ndan \u00e7ok etkilenmi\u015fti. Metallerdeki \u2018elektron denizinin<\/strong>\u2018 \u2018canl\u0131<\/strong>\u2018 oldu\u011fu gibi garip bir d\u00fc\u015f\u00fcnceye kap\u0131ld\u0131. Metaller esasen elektron denizine bat\u0131r\u0131lm\u0131\u015f pozitif y\u00fckl\u00fc metal iyonlar\u0131n\u0131n yan yana dizilmi\u015f \u015feklinden ibarettir. Metallerin iletkenli\u011fi bu elektron denizi sayesinde m\u00fcmk\u00fcn olur. Metallerdeki elektronlar, nas\u0131l oluyor da \u2018birlikte hareket<\/strong>\u2018 edebiliyorlard\u0131? Her elektron, di\u011ferlerinin hareketini bilebilir bir vaziyet sergiliyordu. Par\u00e7ac\u0131klar okyanusunda bir ortak hareket, e\u015f zamanl\u0131 ve birlikte bir hareket s\u00f6z konusu idi. Bohm, elektronlar\u0131n bu toplu hareketine \u2018Plazmon<\/strong>\u2018 ad\u0131n\u0131 verdi.<\/p>\n <\/p>\n G\u00f6r\u00fcld\u00fc ki elektronlar sadece metal yap\u0131s\u0131nda de\u011fil maddenin iyon gaz\u0131 hali olan\u00a0plazma yap\u0131s\u0131nda<\/strong>\u00a0(mesela G\u00fcne\u015f bir iyon gaz\u0131 yap\u0131s\u0131ndad\u0131r) bile birbirlerinin ne yapaca\u011f\u0131n\u0131 bilir bir tav\u0131r sergiliyorlard\u0131. Par\u00e7ac\u0131k okyanusu i\u00e7indeki par\u00e7alardan her biri sanki trilyonlarca di\u011fer par\u00e7ac\u0131\u011f\u0131n ne yapaca\u011f\u0131n\u0131n \u2018fark\u0131nda<\/strong>\u2018 ve \u2018\u015fuurunda<\/strong>\u2018 idi.<\/p>\n Elektron gibi atom taneciklerini elbette \u015fuurlu ve ak\u0131ll\u0131 kabul etmemiz m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildi. Atom tanecikleri, fizik \u00f6tesi ge\u00e7erlili\u011fi olan her \u015feyi kapsayan ince kanunlara riayet ediyorlar ve son derece d\u00fczenli bir ordunun erleri gibi davran\u0131yorlard\u0131. Onlar elbette g\u00fcc\u00fc sonsuz bir h\u00fck\u00fcmdardan emir al\u0131yorlard\u0131.<\/p>\n Bohm \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 olgunla\u015ft\u0131rd\u0131k\u00e7a,\u00a0Niels Bohr<\/strong>\u2018un teorisindeki yetersizlikleri daha iyi g\u00f6rd\u00fc.\u00a0Bohm<\/strong>, ara\u015ft\u0131rmalar\u0131n\u0131 derinle\u015ftirdik\u00e7e atomalt\u0131 par\u00e7ac\u0131klar\u0131n daha derinlikli ger\u00e7eklerine ula\u015f\u0131yor, mevcut teorilerin bulduklar\u0131n\u0131 ve g\u00f6zlemlediklerini a\u00e7\u0131klamakta yetersiz kald\u0131\u011f\u0131n\u0131 daha iyi g\u00f6r\u00fcyordu. Yeni a\u00e7\u0131klamalara ve teorilere ihtiya\u00e7 oldu\u011fu kesindi. Bohm, Einstein ile g\u00f6r\u00fc\u015fmelerine devam etti. Bu g\u00f6r\u00fc\u015fmeler \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda Danimarkal\u0131 Fizik\u00e7i Bohr\u2019un teorisine bir alternatif geli\u015ftirdi.<\/p>\n Elektronlar\u0131n g\u00f6zlemci olmadan da var oldu\u011funu esas ald\u0131. Bohm, Niels Bohr\u2019un fark edemedi\u011fi daha derin bir ger\u00e7eklik, ke\u015ffedilmeyi bekleyen bir\u00a0kuantum-alt d\u00fczeyi<\/strong>\u00a0bulundu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnmeye ba\u015flad\u0131. Neticede, atomalt\u0131 par\u00e7ac\u0131klar\u0131n a\u00e7\u0131klanmay\u0131 bekleyen bir boyutunu daha ke\u015ffetti. Bu duruma \u2018kuantum potansiyeli<\/strong>\u2018 ad\u0131n\u0131 verdi. Bu potansiyelin b\u00fct\u00fcn uzayda mevcut oldu\u011funu, yer \u00e7ekimi ile manyetik sahalar\u0131n aksine, tesirinin uzakl\u0131kla azalmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6sterdi.<\/p>\n Fizik\u00e7ilerin \u00e7o\u011fu bu g\u00f6r\u00fc\u015fe kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kt\u0131ysa da, bu, yeni bir teori olarak bilim adamlar\u0131 aras\u0131nda kabul g\u00f6rmeye ba\u015flad\u0131. Bohm, hi\u00e7bir teorinin sonsuzlu\u011fu a\u00e7\u0131klayacak g\u00fcce sahip olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirtiyor ve buna kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131k\u0131lmas\u0131n\u0131n da do\u011fru olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yl\u00fcyordu. Bilimin, etki-tepki gibi \u00e7ok s\u0131n\u0131rl\u0131 verilerden hareket etti\u011fini, oysa neticenin bir\u00e7ok sebebe ba\u011fl\u0131 olabilece\u011fine dikkat \u00e7ekiyordu. Bohm\u2019un \u2018kuantum potansiyeli alan\u0131<\/strong>\u2018 ad\u0131n\u0131 verdi\u011fi bu yeni alan, t\u0131pk\u0131 yer \u00e7ekimi gibi uzay\u0131n b\u00fct\u00fcn\u00fcne h\u00e2kim bulunuyordu. Bu yeni yakla\u015f\u0131ma da tepkiler ya\u011fmaya ba\u015flad\u0131. Ancak, Bohm d\u00fc\u015f\u00fcncelerinden \u015f\u00fcphe etmiyordu. \u00c7al\u0131\u015fmalar\u0131na devam etti.<\/p>\n Bunlardan birisi k\u00e2inat\u0131n par\u00e7alanamaz b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcyd\u00fc. Di\u011fer bir deyi\u015fle, her \u015fey birbiriyle irtibatl\u0131yd\u0131. Klasik bilim, b\u00fct\u00fcn sistemin durumunu, yaln\u0131zca par\u00e7alar\u0131 aras\u0131ndaki m\u00fcnasebetlerin neticesi olarak g\u00f6rmekteydi. Oysa her bir elektron bir b\u00fct\u00fcnm\u00fc\u015f gibi birbirlerinden haberdar davran\u0131yordu. Par\u00e7alar\u0131n davran\u0131\u015flar\u0131 birbirinden ba\u011f\u0131ms\u0131z de\u011fil, bir b\u00fct\u00fcn olarak \u00f6rg\u00fctl\u00fcyd\u00fc.<\/p>\n Plazma maddenin gaz halidir; y\u00fcksek yo\u011funlukta elektron ve pozitif iyonlar\u0131ndan ibaret bir gaz halini ifade eder. Maddenin gaz halini daha da \u00fcst s\u0131cakl\u0131klara \u0131s\u0131t\u0131rsan\u0131z plazma halini al\u0131r. Mesela G\u00fcne\u015f gibi y\u0131ld\u0131zlarda madde plazma halinde bulunur. Bohm, plazmalar \u00fczerine yapt\u0131\u011f\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131nda,\u00a0tek ba\u015flar\u0131na hareket eden elektronlar\u0131n<\/strong>, plazma i\u00e7ine girdi\u011finde bu \u00f6zelliklerini yitirip, bir ileti\u015fim halinde olan bir b\u00fct\u00fcn\u00fcn \u00f6zelliklerini sergiledi\u011fini g\u00f6rd\u00fc. Her ne kadar ferd\u00ee hareketleri geli\u015fi g\u00fczel gibi g\u00f6r\u00fcn\u00fcyorsa da, elektronlar m\u00fckemmel bir intizam sergilemektedir. Plazma devaml\u0131 kendisini yenilemektedir ve i\u00e7indeki bozukluklar, bir kistteki yabanc\u0131 madde gibi durmaktad\u0131r.<\/p>\n Klasik bilim, sistemi, par\u00e7alar\u0131n birbirleri ile etkile\u015fimi olarak inceler. Kuantum potansiyeli bunu da dikkate al\u0131r; ama par\u00e7alar\u0131n b\u00fct\u00fcn taraf\u0131ndan organize edildi\u011fini s\u00f6yler. Bohm, atomalt\u0131 par\u00e7ac\u0131klar\u0131n ba\u011f\u0131ms\u0131z olmad\u0131klar\u0131n\u0131 s\u00f6ylemekten \u00f6te, g\u00f6r\u00fcnmez her \u015feyi d\u00fczenleyen bir sistemin varl\u0131\u011f\u0131na dikkat \u00e7eker. Plazmada ve s\u00fcper iletkenlikte elektronlar\u0131n hareketlerini d\u00fczenleyen bir \u2018el<\/strong>\u2018 bulunmal\u0131d\u0131r. Bu \u2018gizli el<\/strong>\u2018 ayn\u0131 zamanda elektronlar\u0131n aralar\u0131ndaki m\u00fcnasebetleri de d\u00fczene koymaktad\u0131r. Yani kuantum potansiyeli, elektronlar\u0131n geli\u015fi g\u00fczel da\u011f\u0131lmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, kendi ba\u015f\u0131na hareket eden fertleri olu\u015fturan bir kalabal\u0131k olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yler. Arkada \u2018h\u00fckmeden ak\u0131ll\u0131 bir g\u00fcc\u00fcn<\/strong>\u2018 varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 gerekli k\u0131lar.<\/p>\n Daha a\u00e7\u0131k ifade edersek, elektronlar\u0131n hareketi d\u00fczenli bir raks h\u00e2lindeki oyuncular\u0131n davran\u0131\u015f\u0131n\u0131 and\u0131r\u0131r veya askeri y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f halindeki bir orduya benzer. Bu neticelere g\u00f6re, varl\u0131klar ister canl\u0131 ister cans\u0131z olsun, par\u00e7alar\u0131n birle\u015ferek meydana getirdi\u011fi bir makine de\u011fildir. Birbirleri ile ba\u011flant\u0131lar\u0131 olan canl\u0131 bir sistem veya ya\u015fayan bir organizma gibidir. Bohr b\u00f6yle d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyor, deneylerle delillerini ortaya koyuyordu.<\/p>\n Ortaya heyecan verici ve son derece enteresan neticeler \u00e7\u0131kmaktad\u0131r. Elektronlar\u0131 \u015fuurlu farz etmek, hele hele her an di\u011fer b\u00fct\u00fcn zerrelerin hareketlerini bilip ona g\u00f6re hareket edecek ak\u0131l ve ilme sahip oldu\u011funu kabul etmek, \u015fuurla ba\u011fda\u015facak bir hareket de\u011fildir. \u0130leti\u015fimi sa\u011flayan ve her bir zerreye ve b\u00fct\u00fcn zerrelere ayn\u0131 anda h\u00fckmeden, her \u015feyi mutlak ilmiyle d\u00fczenleyen \u0130l\u00e2h\u00ee G\u00fc\u00e7\u2019\u00fcn tezah\u00fcr\u00fcd\u00fcr. Bilmek ve haberdar olmak gibi \u015fuurlu olmay\u0131 gerektiren fiillerin elektronlara atfedilmesi m\u00fcmk\u00fcn m\u00fc? Bohm\u2019un \u2018her \u015feyi d\u00fczenleyen g\u00f6r\u00fcnmez sistemi<\/strong>\u2018 \u0130l\u00e2h\u00ee Kudret\u2019ten ba\u015fkas\u0131 olmayacakt\u0131r.<\/p>\n Son elli-altm\u0131\u015f y\u0131l i\u00e7inde, en \u00f6nemli ve devrim niteli\u011findeki bulu\u015flar olan \u00f6zel ve genel r\u00f6lativite yasalar\u0131, kuantum mekani\u011fi, hologram ve molek\u00fcler biyoloji kainattaki f\u0131tr\u00ee d\u00fczenin ve ger\u00e7ekli\u011fin ne oldu\u011funu daha iyi anlama f\u0131rsat\u0131 sunmaktad\u0131r.\u00a0Kuantum<\/strong>, sadece fizik bilimine de\u011fil bir\u00e7ok sanat ak\u0131m\u0131na, sosyolojik teoriye ve de\u011fi\u015fik alanlara ilham kayna\u011f\u0131 olmaktad\u0131r.<\/p>\n Evet,\u00a0kuantum bilimi<\/strong>\u00a0sayesinde klasik fizikle kendimize \u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz kafesin d\u0131\u015f\u0131na bakma imkan\u0131na kavu\u015ftuk. Kuantumun, bilim tarihinde zihni en \u00e7ok me\u015fgul eden ve bir\u00e7ok hararetli tart\u0131\u015fmalara konu olan teorilerin ba\u015f\u0131nda gelmesi, onun ne kadar etkileyici neticelerinin oldu\u011funu g\u00f6stermektedir.<\/p>\n Kuantumun tesiri giderek yayg\u0131nla\u015fmaktad\u0131r. Kuantum bize bilinen her \u015feyin yeniden yorumlanmas\u0131 gerekti\u011fini s\u00f6ylemektedir. Kainat\u0131n tek boyutlu ve sadece madd\u00ee m\u00fcl\u00e2hazalardan ibaret olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6ylemekte ve g\u00f6r\u00fcnen kabuk kainat\u0131n d\u0131\u015f\u0131ndaki ger\u00e7ekliklerle tan\u0131\u015ft\u0131rmaktad\u0131r. Di\u011fer \u00f6nemli bir konu ise, bu bulu\u015flar\u0131n hak dinin ger\u00e7ekleri ile paralellik arz etmesidir. Kuantumun ortaya koydu\u011fu ger\u00e7ekliklerle dini ger\u00e7ekleri daha iyi anlama imkan\u0131 bulabiliriz.<\/p>\n Ayn\u0131 Anda iki\u00a0Farkl\u0131 Yerde Bulunma ve Kuantum Fizi\u011fi Ayn\u0131 anda iki farkl\u0131 yerde bulunma;\u00a0Atom, bizzat maddenin temeli iken, maddenin \u00f6zellikleri ile uyu\u015fmayan, fizi\u011fin kal\u0131plar\u0131na s\u0131\u011fmayan \u00f6zellikler sergiliyor.\u00a0\u015eimdi\u00a0kuantum\u00a0d\u00fcnyas\u0131nda k\u0131sa bir gezinti yaparak, elektronun farkl\u0131 yap\u0131lar\u0131na, g\u00f6zlemleyenin bak\u0131\u015f\u0131na g\u00f6re nas\u0131l var veya yok oldu\u011funa yahut bir\u00e7ok yerde nas\u0131l g\u00f6zlemlendi\u011fine dair bulu\u015flara g\u00f6z atal\u0131m. Ayr\u0131ca elektronlar\u0131n \u0131\u015f\u0131k h\u0131z\u0131ndan […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":26213,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[29],"tags":[365,482,845,890,897,950,1218,1219,1518,1519,1668,2096,2302,2362,2364],"class_list":["post-26212","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-parapsikoloji-genel","tag-ayni-anda-iki-yerde-bulunma","tag-bilokasyon","tag-doppelganger","tag-einstein","tag-elektron","tag-es-beden","tag-iki-farkli-yerde-bulunma","tag-iki-yerde-birden-bulunma","tag-kuantum","tag-kuantum-fizigi","tag-metafizik","tag-quantum","tag-siyah-cisim-isimasi","tag-tayyi-mekan","tag-tayyi-zaman"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/omegawebtasarim.com\/hazir-medyum-falci-web-sitesi\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/26212"}],"collection":[{"href":"https:\/\/omegawebtasarim.com\/hazir-medyum-falci-web-sitesi\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/omegawebtasarim.com\/hazir-medyum-falci-web-sitesi\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/omegawebtasarim.com\/hazir-medyum-falci-web-sitesi\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/omegawebtasarim.com\/hazir-medyum-falci-web-sitesi\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=26212"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/omegawebtasarim.com\/hazir-medyum-falci-web-sitesi\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/26212\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/omegawebtasarim.com\/hazir-medyum-falci-web-sitesi\/wp-json\/wp\/v2\/media\/26213"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/omegawebtasarim.com\/hazir-medyum-falci-web-sitesi\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=26212"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/omegawebtasarim.com\/hazir-medyum-falci-web-sitesi\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=26212"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/omegawebtasarim.com\/hazir-medyum-falci-web-sitesi\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=26212"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}Kuantumla a\u00e7\u0131lan yeni d\u00fcnya<\/h3>\n
\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<\/div>\n<\/div>\nG\u00f6zlemci \u2013 G\u00f6zlenen m\u00fcnasebeti<\/h3>\n
<\/div>\nKuantum, fizik \u00f6tesine at\u0131lan yeni ad\u0131m<\/h3>\n
Kaliforniya Teknoloji Enstit\u00fcs\u00fc\u2019nden Prof. Richard Feynman;<\/h4>\n
<\/div>\n![\"kuantum](\"https:\/\/www.parapsikoloji.net\/wp-content\/uploads\/2015\/01\/kuantum.jpg\")
<\/p>\nBu konulara kafa yoran bir fizik\u00e7i daha vard\u0131:<\/h5>\n
<\/div>\nElektronlar canl\u0131 m\u0131?<\/h5>\n
Niels Bohr\u2019un Teorileri ve\u00a0Bohm\u2019un \u00c7al\u0131\u015fmalar\u0131<\/h5>\n
<\/div>\nBu alan, klasik g\u00f6r\u00fc\u015flerden \u00e7ok daha k\u00f6kl\u00fc farkl\u0131l\u0131klar\u0131 ortaya koyuyordu:<\/h5>\n
Ayn\u0131 Anda iki\u00a0Farkl\u0131 Yerde Bulunma ve Elektronlar\u0131 d\u00fczenleyen Kudret<\/h5>\n
<\/div>\nO halde bu \u2018\u015fuurlu g\u00fc\u00e7\u2019 ne idi? Bu d\u00fczeni kim sa\u011fl\u0131yordu?<\/h5>\n
Yeni bir d\u00fcnyan\u0131n e\u015fi\u011finde<\/h5>\n
<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"